Torbalı'nın zeytinlikleri arasında, Yeniköy ile Özbey köyleri arasındaki bir vadide, adını Ana Tanrıça'dan alan bir kent duruyor: Metropolis. Dört bin kişilik tiyatrosu, kare planlı meclis binası ve mermer kaplı hamamıyla bu ören yeri, İzmir'den kısa bir çıkışla görülebilecek en doygun antik kentlerden biri.
Ana Tanrıça'nın Kutsal Mağarası
Metropolis adı 'Ana Tanrıça'nın Kenti' anlamına gelir. Kentin kuzeyindeki Uyuzdere mevkiinde, Kybele'ye adanmış bir kült mağarası bulunur; kazı çalışmaları da ilk kez 1989 yılında bu mağarada başlamıştır. Mağarada çok sayıda pişmiş toprak Ana Tanrıça heykelciği ortaya çıkarılmış, bu da bölgenin binlerce yıl önce de bir inanç merkezi olduğunu göstermiştir. Kazılar kesintisiz sürmüş ve antik kent 2014 yılında ören yeri statüsü kazanarak ziyarete açılmıştır.
Helenistik ve Roma Döneminden Kalanlar
Kent, MÖ 3. yüzyılda Seleukos Krallığı döneminde kurulmuştur; yerleşimin izleri ise Neolitik Dönem'e kadar uzanır. Torbalı ovasına hâkim 16.000 metrekarelik akropolün yanı sıra, kare formlu ve 350 kişi kapasiteli bouleuterion (meclis binası) MÖ 2. yüzyılın ortalarında inşa edilmiştir. Aynı döneme ait Dor düzenindeki bir stoa da kentte yer alır. Tiyatro Helenistik dönemde yapılmış, Roma döneminde sahne binası genişletilip zemini mermerle kaplanmış; 2000-2001 yıllarında restore edilen yapı bugün yaklaşık 4.000 kişilik oturma kapasitesine sahiptir. Roma İmparatorluk dönemine ait mermer kaplamalı hamam-palaestra yapısı ile bir peristilli ev de kentin zenginliğini gösterir. Augustus dönemine ait yazıtlarda anılan bir gymnasion ile Helenistik döneme tarihlenen bir Ares Tapınağı da kentin dini ve sosyal yaşamına dair izler taşır.
Havalimanından Metropolis'e Ulaşım
İzmir Adnan Menderes Havalimanı'ndan Metropolis'e özel şoförlü transferle, toplu taşımaya kıyasla aktarmasız ve dolaysız bir güzergahla ulaşmak mümkündür. Zeytinliklerin arasından geçen yol, ören yerine kadar konforlu bir sürüş sunar. Torbalı güzergahı sayfamızdan bu hat için araç ve rezervasyon detaylarına bakabilirsiniz.
Define Alanına Gitmeden Önce: Pratik Bilgiler
Metropolis açık havada, eğimli ve taşlı bir arazi üzerine kurulu; kapalı, tabanı düz ayakkabı giymek işinizi kolaylaştırır. Yanınıza su ve şapka almanız, özellikle öğle saatlerinde gölgenin az olduğu akropol kısmında işinize yarar. İlkbahar ve sonbahar sabahları, hem sıcaktan hem de aşırı yeşillenmiş patikalardan kaçınmak için daha rahat bir zaman dilimidir. Kazılar hâlâ aktif şekilde sürdüğü için bazı bölümler dönem dönem ziple çevrilmiş olabilir; bu alanlara girmemek gerekir. Ören yerinin çevresinde büyük bir ticari altyapı yok, bu yüzden nakit bulundurmak -özellikle köy içindeki küçük işletmeler için- faydalı olur.
Kimin İçin Uygun?
Metropolis; tarih meraklıları, fotoğrafçılar ve sakin bir ören yerinde vakit geçirmek isteyen çiftler için gerçek bir keşif alanı. Geniş ve yayılmış bir alan olduğundan, yarım saatlik hızlı bir durak arayanlar için uygun değil; alanı gerçekten görmek en az bir saat gerektirir. Bebek arabasıyla ya da tekerlekli sandalyeyle gezmek zorlu olacağından, hareket kabiliyeti kısıtlı aile büyükleriyle gelenlere kolay bir alternatif değildir. Kafe, hediyelik eşya standı gibi turistik bir altyapı beklemeden gelmek, hayal kırıklığını önler.
Rotaya Nasıl Bağlanır?
Torbalı'dayken aynı ilçedeki Belevi Anıt Mezarı'nı da güne ekleyebilirsiniz; ikisi de Helenistik döneme ait ve birbirine yakın. Zaman bütçeniz genişse, Selçuk'taki Ayasuluk Kalesi ile günü bir antik kentler turuna çevirmek de mümkün. Rotanızı şoförünüzle önceden netleştirmek, ören yerinde vakit kaybetmeden gezmenizi sağlar.
Sık Sorulan Sorular
Metropolis'i gezmek için ne kadar zaman ayırmalı?
Alanı gerçekten görmek en az bir saat gerektirir, çünkü Metropolis geniş ve yayılmış bir arazi üzerine kurulu. Yarım saatlik hızlı bir durak için uygun değildir.
Metropolis'i ziyaret etmek için en uygun zaman nedir?
İlkbahar ve sonbahar sabahları, hem sıcaktan hem de aşırı yeşillenmiş patikalardan kaçınmak için daha rahat bir zaman dilimidir.
Ziyaret sırasında nelere dikkat edilmeli?
Arazi eğimli ve taşlı olduğundan kapalı, tabanı düz ayakkabı giymek gerekir. Su ve şapka almak, özellikle öğlen saatlerinde gölgenin az olduğu akropolde işe yarar. Çevrede büyük bir ticari altyapı olmadığından nakit bulundurmak faydalıdır.
Metropolis kimler için uygun değil?
Bebek arabası ya da tekerlekli sandalyeyle gezmek zorlu olduğundan, hareket kabiliyeti kısıtlı aile büyükleriyle gelenler için kolay bir alternatif değildir. Kafe veya hediyelik eşya standı gibi turistik bir altyapı beklenmemelidir.
İzmir Havalimanı'ndan Metropolis'e nasıl ulaşılır?
Özel şoförlü transferle, toplu taşımaya kıyasla aktarmasız ve dolaysız bir güzergahla ulaşılabilir. Yol zeytinliklerin arasından geçerek ören yerine kadar konforlu bir sürüş sunar.
Metropolis'e yakın başka hangi antik kentler gezilebilir?
Aynı gün içinde Torbalı'daki Belevi Anıt Mezarı'na uğranabilir; zaman bütçesi genişse Selçuk'taki Ayasuluk Kalesi de rotaya eklenebilir.